دانلود پایان نامه

تحلیل‌پوششی‌داده‌ها و مدل برنامه‌ريزي آرماني

در به‌کارگیری مدل‌هاي كلاسيك ( مدل‌هاي CCR) معمولاً دو مشكل رخ مي‌دهد. اين دو مسئله ضعف قدرت تفكيك وقتي ظهور مي‌كند كه تعداد واحدهاي تحت ارزيابي به‌اندازه كافي در مقايسه با مجموع تعداد ورودي‌ها و خروجي‌ها بزرگ نباشد. مسئله وزن‌هاي غیرمنطقی وقتي بروز مي‌كند كه مدل، وزن‌های بزرگي را به يك خروجي تكي يا وزن‌هاي خيلي كوچك را به يك ورودي تكي، تخصيص دهد، كه اين امري غیرمنطقی و غير مطلوب است.

مدل تحلیل‌پوششی‌داده‌ها بر اساس مدل برنامه‌ريزي آرماني نسبت به مدل‌هاي كلاسيك از توانايي بالاتري در قدرت تفکیک‌پذیری و ارائه وزن‌هاي واقعي برخوردارند.

در مباحث مربوط به برنامه‌ریزی آرماني علاوه بر متغيرهاي معمول در برنامه‌ریزی خطي، متغيرهاي ديگري تحت عنوان « متغيرهاي انحراف از آرمان » تعريف مي‌گردد. اين متغيرها بيانگر سطح اختلاف بين ميزان آرمان تعیین‌شده و مقدار کسب‌شده است.

در ادامه چند مدل برنامه‌ریزی آرماني معرفي مي‌گردد. (Li, Xiao-Bai, & Reeves, 1999)

2-3-6-1 مدل DEA با هدف حداقل كردن متغير انحرافي

كه  متغير انحرافي براي واحد صفر و  متغير انحرافي براي واحد j مي‌باشد. در اين مدل واحد تحت بررسي ( واحد صفر) وقتي كاراست كه  گردد. اگر واحد مورد ارزيابي كارا نباشد، امتياز کارایی آن برابر با    مي‌گردد. مقدار    در محدوده ( 1. 0) اندازه ناكارايي را بيان مي‌كند. هر چه  كمتر باشد. ميزان ناكارايي براي واحد صفر كمتر و بنابراين کارایی بيشتر مي‌گردد. لذا مي‌توان گفت اين مدل به دنبال حداقل كردن ناكارايي واحد تحت بررسي مي‌باشد.

2-3-6-2 مدل DEA با هدف حداقل كردن مجموع متغيرهاي انحرافي

يكي ديگر از شيوه‌هاي سنجش اندازه ناكارايي مدلي است كه مجموع متغيرهاي انحرافي را حداقل مي‌كند. اين مدل را معيار (MinSum) ناميده و فرم كلي آن به‌صورت ذيل مي‌باشد:

ميزان کارایی واحد تحت بررسي از رابطه      به دست مي‌آيد.

2-3-6-3 مدل DEA با هدف حداقل كردن حداكثر ميزان انحراف

اگر حداكثر ميزان انحراف با M نشان داده شود رابطه رياضي مربوط به آن را مي‌توان به‌صورت زير نوشت:

حال اگر M كوچك و کوچک‌تر شود به مفهوم آن است كه مقدار متغيرهاي انحراف از آرمان كمتر مي‌گردد. اين مدل را (MinMax) ناميده و به‌صورت زير تعريف مي‌شود:

 

M – dj  0

ميزان کارایی در اين مدل نيز از رابطه   به دست می‌آید.

دانلود پایان نامه