دانلود پایان نامه

مدل رفتارهاي شهروندي گراهام

گراهام معتقد است که رفتارهاي شهروندي در سازمان به سه نوع مختلف خود را نشان می دهند که شامل اطاعت ، وفاداري و مشارکت سازمانی می شود:

1-اطاعت سازمانی : این واژه توصیف کننده رفتارهایی است که ضرورت و مطلوبیت آنها شناسایی و در ساختار معقولی از نظم و مقررات پذیرفته شدهاند. شاخصهاي اطاعت سازمانی رفتارهایی نظیر احترام به قوانین سازمانی، انجام وظایف به طور کامل و انجام دادن مسئولیتها با توجه به منابع سازمانی است(طبرسا و رامین مهر، 1389: 107)

2-وفاداري سازمانی: این وفاداري به سازمان از وفاداري به خود، سایر افراد و واحدها و بخشهاي سازمانی متفاوت است و بیان کننده میزان فداکاري کارکنان در راه منافع سازمانی و حمایت و دفاع از سازمان است.

3-مشارکت سازمانی: این واژه با مشارکت فعال کارکنان در اداره امور سازمان ظهور مییابد که از آن جمله میتوان به حضور درجلسات، به اشتراك گذاشتن عقاید خود با دیگران و آگاهی به مسائل جاري سازمان، اشاره کرد(بینستوک و همکاران[1]، 2003: 357)

2-2-2-مدل رفتارهاي شهروندي پادساکف

1-رفتارهاي کمک کننده : رفتارهاي کمک کننده شامل کمک کردن داوطلبانه به دیگران و یا جلوگیري از اتفاق افتادن مشکلات مربوط به کار میشود. قسمت اول این تعریف شامل سه بعد نوع دوستی، میانجی گري و تشویق است که به وسیله ارگان بیان شد. مفهوم کمک هاي بین فردي گراهام و ویلیامز و اندرسون ، مفهوم تسهیل بین فردي ون اسکاتر و موتوویلدو و مفهوم کمک به دیگران گئورگ، بریف و جونز همگی بیانگر این دسته از رفتارها هستند. قسمت دوم این تعریف، کمک کردن به دیگران را در قالب جلوگیري از ایجاد مشکلات کاري تبیین میکند(ویگودا[2]، 2000: 185).

2- رادمردي وگذشت: ارگان رادمردي و گذشت را به عنوان تمایل به تحمل شرایط اجتنابناپذیر ناراحتکننده بدون شکایت و ابراز ناراحتی تعریف کرد. رادمردي وگذشت را می توان به عنوان خوشنیتی کارکنان در تحمل شرایطی که ایدهآل نیست، بدون ابراز شکایت تعریف کرد(رایان[3]،2003: 123)

3- وفاداري سازمانی: شامل مفهوم حسن نیت در حال گسترش و حمایت از سازمان گئورگ و مفهوم طرفداري، حمایت و دفاع از اهداف سازمانی بورمن و موتوویلدو است. وفاداري سازمانی به خاطر ارتقاي جایگاه سازمان نزد افراد خارج سازمان ضروري است. حمایت و دفاع در مقابل تهدیدهاي بیرونی و حفظ تعهد حتی در شرایط نامطلوب میتواند به عنوان وفاداري نگریسته شود(پودسکوف،2000:  142)

4- اطاعت سازمانی: مفهوم پیروي از قوانین و رویه هاي سازمانی که به وسیله موتوویلدو و بورمن بیان شد نشان دهنده این سازه است و حاصل آن درونی کردن و پذیرش قوانین سازمانی، مقررات و رویه ها حتی در حالت وجود نداشتن نظارت است. بنابراین کارکنانی که به صورت وجدانی از تمام مقررات و دستورالعمل ها حتی در شرایط عدم نظارت، اطاعت میکنند به عنوان شهروندان خوب به  حساب میآیند (پودسکوف،2000:  142).

5-ابتکار شخصی: این نوع از رفتار شهروندی رفتار فرانقشی است که ماوراي حداقل نیازمندي هاي ، کلی موردانتظار قرار دارد. نمونه هایی از چنین رفتارهایی شامل فعالیتهاي خلاقانه ی داوطلبانه و طراحیهاي نوآورانه براي بهبود وظیفه شخصی و یا عملکرد سازمانی است. موتوویلدو و بورمن انجام دادن مشتاقانه و داوطلبانه فعالیت هاي وظیفه اي را به عنوان مؤلفه هاي این سازه بیان کردند(ویگودا ، 2000: 185).

6- رفتار مدنی: رفتار مدنی به عنوان یک سطح کلان از علاقه یا تعهد به سازمان به عنوان یک کل است. نظارت بر محیط به منظور شناسایی فرصتها و تهدیدات حتی با هزینه شخصی نمونهاي از این رفتارهاست. این رفتار منعکسکننده شناخت فرد است از اینکه او جزئی از یک کل بزرگتر است . رفتار مدنی به عنوان رفتاري که نشاندهندة مشارکت  در زندگی شرکت تعریف میشود(طبرسا و رامین مهر، 1389: 110).

7- توسعه خود: توسعه شخصی شامل رفتارهاي داوطلبانه کارکنان به منظور بهبود دانش، مهارتها و تواناییهایشان است. ویژگی چنین رفتاري این است که یادگیري مجموعۀ جدیدي از مهارتها به منظور توسعه دامنه مشارکت در سازمان انجام میگیرد(وچ[4]، 2002: 353).

[1] Bienstock

[2] Vigoda

[3] Ryan

[4] Wech

دانلود پایان نامه